2015

1. Adroddiad Blynyddol Gorffennaf 1af 2014 – Mehefin 30ain 2015 

Unwaith yn rhagor, crynodeb o brif ddigwyddiadau’r flwyddyn aeth heibio yw’r adroddiad hwn. Fel y gwyddoch rwyf yn anfon diweddariad cyson atoch, ac i’r rhai ohonoch nad sydd ar y We amgaeaf gopïau caled o’r adroddiadau hynny.

Gwaethygodd sefyllfa wleidyddol Bangladesh ymhellach yn ystod naw mis cyntaf ers f’adroddiad diwethaf gyda streiciau wythnosol, ac yn waeth fyth, y blocâd diddiwedd amharodd yn ddifrifol ar deithio o le i le o fewn y wlad. Effeithiodd hyn yn ddirfawr ar waith BanglaCymru pan fu raid canslo sawl ‘gwersyll hollt’ ac amddifadu dioddefwyr tlawd o driniaeth fyddai’n newid eu bywydau. Fodd bynnag, wrth i’r sefyllfa dawelu bu’n bosibl gwneud iawn â’r siomedigaethau hyn ac yn ystod y flwyddyn cafodd 204 o gleifion lawdriniaethau newidiodd eu bywydau.

Un o’r mentrau mwyaf cyffrous yn ystod y deuddeg mis diwethaf oedd yr hyn a elwir draw yn ‘wersylloedd meddygol’. Ni fyddai hyn yn bosib oni bai am y ddwy weithwraig newydd, sef Dr Dipa y feddyges a Mrs Shuleka, yr ymwelydd iechyd sy’n cael ei noddi gan Soroptomists Pontypridd. Mae’r ymwelydd iechyd ers dechrau ar ei gwaith ym mis Hydref 2014 wedi ymweld â bron i 1400 o bobl yn eu cartrefi, ac wedi trefnu bod cannoedd o gleifion yn dod i’r gwersylloedd meddygol. Trefnir y meddygfeydd hyn mewn ardaloedd hynod o dlawd pan aiff Dr Jishu a’i staff yno i weld cleifion na allent fforddio mynd i weld meddygon yng nghanol dinas Chittagong. Mae bron i 500 o gleifion wedi’u gweld a sawl bywyd wedi’i achub.

Ym mhentref Ranguina, lle mae gan FanglaCymru ganolfan feddygol arall bu datblygiad pwysig. Profodd y ddarpariaeth mor llwyddiannus nes bu raid dod o hyd i adeilad mwy. Pleser oedd cael mynd i agor yr adeilad newydd a chynnal gwersyll meddygol gyda 4 meddyg yr un pryd a gweld dros 400 o gleifion. Yn ystod y flwyddyn daeth tua 2,200 i ymweld â’r ganolfan.

Mae ein canolfan yn Chittagnong yn adnodd rhagorol ar gyfer pobl anghenus; llawer ohonynt yn gweithio dan amgylchiadau garw yn y dociau, ffatrïoedd dillad, mân ddiwydiannau a llawer o deuluoedd digartref. Yn ystod y flwyddyn daeth oddeutu 1,200 o gleifion i weld Dr Jishu, ein cydlynydd meddygol a Dr Dipa, ein meddyges rhan amser newydd.

Gwnaeth erthyglau Gareth Miles yn Barn a’r un yn ddiweddar yn Golwg, rhaglenni Radio Cymru: Beti a’i Phobl, Bore Cothi, Rhaglen John Walter a hefyd y Cyngerdd Mawreddog a drefnwyd gan y Soroptomists ym Mhontypridd ddirfawr les i ledaenu’r newyddion da am FanglaCymru yn ystod y flwyddyn. Diolchaf yn ddidwyll iddynt am eu cefnogaeth. Ond, mae’r diolch mwyaf i chi am eich haelioni a’ch anogaeth gan fawr obeithio y byddwch yn parhau i wneud hynny. A heddiw cyrhaeddwn garreg filltir arbennig iawn sef croesi’r mil o lawdriniaethau: mae’r cyfanswm erbyn hyn yn 1,016 ers sefydlu’r elusen.

Yn gywir,

Wil Morus Jones (Cadeirydd a Sylfaenydd)

 

Rhan 2. 2015

Gofidus iawn oedd gweld sefyllfa mor gythryblus wleidyddol ym Mangladesh wrth ymweld â’r wlad am fis yn ddiweddar i oruchwylio gwaith BanglaCymru. Mae’r wrthblaid yn eu hymgais i ddisodli’r llywodraeth yn galw am anufudd-dod sifil bum diwrnod yr wythnos, a gwaeth fyth yw’r blocâd parhaol ar y priffyrdd a’r rheilffyrdd. Un modd mae’r eithafwyr, Jamaat-e-Islami yn gweithredu’r blocâd yw trwy daflu bomiau petrol at unrhyw gerbyd sy’n meiddio mentro ar y priffyrdd a thorri’r blocâd. Mae ugeiniau wedi’u llosgi’n fyw yn bennaf mewn bysus, a channoedd mwy wedi’u hanafu’n ddifrifol. Amharwyd yn ddirfawr ar ein cynlluniau i deithio i dair tref i gynnal ‘gwersylloedd hollt’ fel y’u gelwir.

Fodd bynnag, braf oedd cael ymweld â’n canolfan meddygol yn Chittagong dros y cyfnod i weld cannoedd o gleifion â’u hamrywiol anhwylderau. Profiad pleserus oedd cael cyfarfod a’r feddyges newydd sy’n gweithio rhan amser yn ein canolfan law yn llaw ag ymwelydd iechyd sy’n cael ei noddi gan Siroptomists Pontypridd. Un fenter newydd yw mynd â’r feddygfa i amrywiol ardaloedd tlawd. Gelwir y rhain yn ‘wersylloedd meddygol’. Gwelais ddioddefaint annisgrifiadwy a chyfleusterau byw hynod arswydus mewn slymiau yn y ddinas. Yn ystod tri gwersyll meddygol gwelsom bron i 300 o gleifion yn dioddef o afiechydon cyffredin i rai difrifol. Ar ôl pwyso a mesur ein diogelwch mentrom ar y priffyrdd un dydd Gwener, sef diwrnod sanctaidd y Mwslemiaid i bentref Ranguina lle mae ganddom ganolfan feddygol arall. Cysur mawr oedd gweld degau o gerbydau eraill wedi mentro fel ninnau i deithio’r diwrnod hwnnw. Roeddem yno i agor adeilad newydd am i’r lle gwreiddiol fynd yn rhy fach i’r galw. Yn ystod y diwrnod hwnnw gwelwyd 102 o gleifion. (Rhaid pwysleisio bod mwyafrif llethol Mwslemiaid Bangladesh yn bobl hynod heddychlon a chyfeillgar.)

 

rhan1 - 2015

Ffawd y rhai a heriodd y blocâd.  |  Gwersyll meddygol yn y slym  |  Claf cyntaf ‘gwersyll’ Borishal

 

Fodd bynnag, mae priod waith yr elusen, sef rhoi llawdriniaeth i rai sy’n dioddef o wefus / taflod hollt a llosgiadau yn parhau i lewyrchu er yr helbul gwleidyddol. Perfformiwyd sawl llawdriniaeth hollt yn Chittagong yn ystod f’amser yno, ac fe roddwyd caniatâd i ddau lawfeddyg rydym yn eu hadnabod yn dda, sef Dr Das a Dr Ravi i berfformio llawdriniaethau ar ein rhan mewn ardaloedd eraill. Ychydig ddyddiau ar ôl i mi ddychwelyd trefnodd Dr Jishu i fynd â thîm meddygol BanglaCymru i Borishal gan deithio’r rhan fwyaf o’r daith ar long er mwyn osgoi gweithredoedd barbaraidd yr eithafwyr. Braf yw cael dweud, ers f’adroddiad diwethaf fod 43 o gleifion hollt gael llawdriniaeth lwyddiannus ym Morishal, 6 yn Chittagong a 16 yn Varanasi. Mae’r cyfanswm erbyn hyn ers 2008 yn 975.

 

Rhan 3

Nodwedd arbennig yn hanes BanglaCymru y misoedd diwethaf oedd y fenter newydd o fynd â’n meddygfa allan i gymunedau tlawd yn ardal Chittagong a Rangunia. Mae cymaint o’r ardaloedd hyn yn lleoedd heb unrhyw fath o ddarpariaeth feddygol, a gwerthfawrogir ymdrechion BanglaCymru’n fawr wrth roi sylw meddygol i bobl na allant fforddio arian nac amser i deithio i’r canolfannau i gael eu gweld gan feddyg cymwysedig. Mae cael ymgynghoriad a meddygaeth am ddim yn rhywbeth na ellir ei ddirnad gan y preswylwyr. Yn ystod y cyfnod hwn mae’r meddygon wedi gweld cannoedd ar gannoedd o gleifion, rhai ohonynt yn dioddef o afiechydon difrifol ac angen triniaethau ar frys. Achubwyd sawl bywyd.

Picture of patients

Ein prif genhadaeth, fodd bynnag yw rhoi llawdriniaeth i gleifion sy’n dioddef o gyflwr gwefus a thaflod hollt yn ogystal â’r rhai sydd wedi dioddef llosgiadau difrifol. Yn ogystal â rhoi llawdriniaeth i gleifion yn ein canolfan ac yn Ysbyty Centrepoint yn Chittagong bu’r tîm meddygol ar deithiau yn cynnal sesiynau mewn lleoedd megis Varanasi, Cox’s Bazar a Tangail.

Yn neheubarth Bangladesh ym mis Rhagfyr daeth tab â’i fab; ffoaduriaid o Myanmar (Burma) i gael ei drin . Erlidiwyd hwy o’u gwlad oherwydd eu crefydd. Pa obaith oedd i’r bachgen ifanc hwn fyw bywyd o foddhad mewn gwlad ddieithr, dlawd gyda’r aflwydd hwn? Mawr oedd llawenydd y ddau ar ôl llawdriniaeth o’r ansawdd uchaf gan Dr Jishu. Yn y rhan hon o Fangladesh mae lloches gan y Cenhedloedd Unedig ar gyfer y ffoaduriaid hyn (UNHCR). Mae BanglaCymru wedi trin trueiniaid eraill yn y gorffennol o’r ganolfan hon.

Yn ystod yr wythnosau diwethaf mae BanglaCymru wedi perfformio 56 o lawdriniaethau sy’n dod â’n cyfanswm i 1,072 ers ei sefydlu yn 2008.